Iran verplaatste mogelijk miljarden aan crypto ondanks zware sancties
The Wall Street Journal stelt op basis van data van het blockchainanalysebedrijf TRM Labs dat Iraans gelieerde partijen sinds 2019 miljarden dollars aan crypto via de cryptobeurs CoinEx hebben verplaatst. Volgens het onderzoeksbureau groeide de internationale cryptobeurs daarmee uit tot een belangrijke verbinding tussen het Iraanse financiële systeem en de wereldwijde cryptomarkt. CoinEx zelf bestrijdt die conclusie.
Miljardenstroom tussen CoinEx en Iran
TRM Labs koppelde ongeveer zestig Iraanse handelsplatformen aan transactiestromen via CoinEx. De totale waarde van deze transacties komt uit op 3,84 miljard dollar. Van het totale bedrag zou circa 2,7 miljard dollar zijn verplaatst tussen CoinEx en Nobitex, de grootste cryptobeurs van Iran. Sinds 2018 ging het volgens de onderzoekers gemiddeld om ongeveer 1 miljoen dollar per dag.
In 2024 was CoinEx volgens het rapport veruit de grootste buitenlandse tegenpartij van Nobitex. Het transactievolume tussen beide platformen lag bijna negen keer hoger dan dat van de daaropvolgende cryptobeurs. TRM Labs stelt dat dit patroon moeilijk te verklaren is als uitsluitend zelfstandig handelsgedrag van gebruikers. TRM suggereert hiermee dat de stroom aan kapitaal mogelijk gecoördineerd is.
Naar schatting loopt 5 tot 10 procent van de activiteit van grote Iraanse cryptobeurzen via CoinEx. Ook ViaBTC, een miningpool die aan CoinEx is verbonden, zou via uitbetalingen voor ongeveer 154 miljoen dollar aan blootstelling aan Nobitex hebben gezorgd.
CoinEx zelf ontkent een commerciële relatie te hebben met de Iraanse overheid of Iraanse cryptobeurzen. Het platform benadrukt dat on-chaintransacties niet bewijzen dat een beurs op de hoogte was van de identiteit of bedoelingen van gebruikers die geld verstuurden.
Verenigde Staten voeren druk op
Het rapport verschijnt kort nadat het Amerikaanse ministerie van Financiën sancties oplegde aan Nobitex, Bitpin, Ramzinex en Wallex. Volgens de Amerikaanse overheid hielpen deze platformen bij het omzeilen van sancties en het financieren van partijen die banden hebben met het Iraanse regime.
Nobitex verwerkte in 2025 volgens Chainalysis meer dan de helft van alle instroom naar het Iraanse crypto-ecosysteem. De volledige sector ontving dat jaar naar schatting 7,78 miljard dollar aan digitale activa.
De situatie legt bloot hoe cryptobeurzen toegang kunnen bieden tot internationale financiële markten wanneer traditionele bankkanalen door sancties zijn afgesloten. Het onderstreept ook de kracht van crypto en blockchaintechnologie.
Tegelijkertijd blijft het lastig om op basis van openbare blockchaintransacties vast te stellen in hoeverre een platform bewust betrokken was bij afzonderlijke geldstromen. Ook roept de situatie een lastige vraag op: moeten cryptoplatformen strenger worden gecontroleerd, of hoort deze vrijheid juist bij crypto, inclusief de risico’s en onbedoelde gevolgen?
