Iran-oorlog kan Amerikaanse dollar vernietigen en vraag naar Bitcoin vergroten
De oorlog tussen de Verenigde Staten en Iran dreigt uit te groeien tot meer dan alleen een militair conflict. Volgens verschillende macro-analisten kan de strijd om de controle over de Straat van Hormuz uiteindelijk ook de positie van de Amerikaanse dollar als wereldreservemunt ondermijnen. Dat scenario zou op zijn beurt een onverwachte winnaar kunnen opleveren: Bitcoin.
Strijd om een strategische levensader
De Straat van Hormuz is een van de belangrijkste energie-knelpunten ter wereld. Dagelijks passeert ongeveer 20 procent van alle wereldwijd verhandelde olie deze nauwe doorgang. Wie de controle over dit gebied heeft, beschikt dus over aanzienlijke invloed op de mondiale energiestromen, en indirect ook op het financiële systeem.
Bridgewater-oprichter Ray Dalio waarschuwde recent dat een Amerikaanse nederlaag in de strijd om Hormuz vergelijkbare gevolgen kan hebben als de Suezcrisis in 1956 voor het Britse rijk. Volgens hem zou een verlies van militair overwicht gepaard kunnen gaan met een verlies van vertrouwen in de financiële dominantie van de Verenigde Staten.
Wanneer bondgenoten en kredietverstrekkers twijfelen aan de geopolitieke macht van Washington, kan dat leiden tot verkoopdruk op Amerikaanse staatsobligaties en een verzwakking van de dollar. In extreme gevallen kan zelfs de status van reservemunt ter discussie komen te staan.
Einde van het petrodollar-tijdperk?
Tech-ondernemer en investeerder Balaji Srinivasan gaat nog een stap verder. Hij stelt dat een Iraanse overwinning in feite het einde zou kunnen betekenen van meerdere historische tijdperken tegelijk, waaronder het petrodollar-systeem dat sinds de jaren zeventig de wereldwijde energiemarkt domineert.
Het petrodollar-model houdt in dat olie grotendeels in Amerikaanse dollars wordt verhandeld. Hierdoor blijft de wereldwijde vraag naar dollars structureel hoog en kan de VS relatief goedkoop schulden financieren. Mocht Iran erin slagen om olie-transporten door Hormuz te koppelen aan betalingen in bijvoorbeeld Chinese yuan, dan wordt dat monopolie direct aangevallen.
Een dergelijke verschuiving zou de internationale vraag naar dollars kunnen verminderen en daarmee de koopkracht van de munt aantasten. Tegelijkertijd kan het vertrouwen in traditionele monetaire systemen afnemen, vooral als de VS gedwongen wordt om nog agressiever geld bij te drukken om economische schade op te vangen.
Waarom dit goed uit kan pakken voor Bitcoin
Juist in dat soort scenario’s kan Bitcoin aantrekkelijker worden voor beleggers. De redenering van Srinivasan impliceert namelijk drie ontwikkelingen die historisch gezien positief uitpakken voor schaarse digitale activa:
- Verlies van vertrouwen in fiatvaluta: Als de dollar structureel verzwakt of zijn reservestatus verliest, zoeken beleggers alternatieven om koopkracht te beschermen. Bitcoin wordt steeds vaker gezien als een digitale vorm van schaarste dankzij de beperkte oplage van 21 miljoen eenheden.
- Toenemende geopolitieke fragmentatie: Wanneer energiehandel minder in dollars en meer in lokale valuta of nieuwe blokken wordt afgewikkeld, kan het wereldwijde financiële systeem versnipperen. In zo’n multipolaire wereld kan een neutrale, grensoverschrijdende asset zoals Bitcoin juist aan relevantie winnen.
- Stijgende inflatie- en schuldrisico’s: Oorlogen gaan vaak gepaard met hogere overheidsuitgaven en monetaire verruiming. Dat kan inflatiedruk veroorzaken en de reële waarde van staatsobligaties aantasten. Bitcoin profiteert doorgaans van een omgeving waarin beleggers bescherming zoeken tegen monetair beleid dat als te ruim wordt ervaren.
Mocht het petrodollar-tijdperk daadwerkelijk onder druk komen te staan, dan kan dat een structurele verschuiving in gang zetten richting alternatieve vormen van geld. In dat scenario zou Bitcoin, als schaars, digitaal en politiek neutraal netwerk, wel eens sterker uit de strijd kunnen komen dan veel traditionele assets.
